Bir makineyle insan arasındaki ince çizgi, bazen elektrik kablosuna kadar
uzanır.
İnsanlık tarih boyunca büyük buluşlara imza attı. Ateşi buldu, tekerleği icat
etti, matbaayı geliştirdi, interneti kurdu. Sonunda da bütün bu icatları
kullanarak birbirine kedi videosu göndermeye başladı. Şimdi ise insanlığın en
büyük buluşuyla karşı karşıyayız: Yapay zekâ!
Yapay zekâ dediğimiz şey, aslında insanın kendi aklından şüphe etmeye başladığı
noktada devreye giren dijital bir danışmandır. Eskiden bir konuda fikrimiz
olmadığında komşuya sorardık. Komşu da bilmediği hâlde öyle bir anlatırdı ki
insan sonunda kendisini cahil hissederdi. Şimdi komşunun yerini yapay zekâ
aldı. Üstelik komşudan farklı olarak kapıyı çalmıyor, çay istemiyor ve
dedikoduyu mahalleye yaymıyor.
Yalnız
bir sorun var: Yapay zekâ her şeyi biliyor gibi davranıyor. Ona, "Hayatın
anlamı nedir?" diye soruyorsun, sana maddeler hâlinde cevap veriyor.
"İnsan neden sürekli aynı hataları yapar?" diyorsun, sana psikolojik
analiz sunuyor. Kardeşim, ben insanlığın neden böyle olduğunu soruyorum, sen
bana kullanım kılavuzu çıkarıyorsun!
Yapay
zekânın en büyük başarısı, insanın yıllardır yapamadığı işleri saniyeler içinde
yapması. Şiir yazıyor, resim çiziyor, müzik besteliyor. Biz yıllardır bir
dolabın kapağını tamir ettiremedik, makine sanatçı oldu!
Bir
de yapay zekâyla sohbet edenler var. İnsanlar artık merak ettiklerini
ansiklopediden değil, bilgisayardan öğreniyor. Çünkü bilgisayar seni dinliyor,
sözünü kesmiyor, "Bunu da mı bilmiyorsun?" demiyor. En önemlisi de
sorularına cevap verirken gözlerini devirmiyor.
Geçenlerde
aklıma takıldı: Yapay zekâya, "Ben neden sabahları uyanmakta
zorlanıyorum?" diye sorsak ne cevap verir?
"Uyku düzeninizi iyileştirin."
Peki, "Neden sürekli erteliyorum?" diye sorsak?
"Disiplinli bir çalışma programı oluşturun."
İyi
de kardeşim, ben bunları zaten biliyorum! Bana bildiklerimi tekrar etme,
bilmediklerimi yapabileceğim bir yöntem bul. Yoksa sen de internetteki kişisel
gelişim uzmanları gibi konuşmaya başladın!
Asıl
düşündürücü olan ise gelecekte insanların mı makineleri yöneteceği, yoksa
makinelerin mi insanları yöneteceği meselesi. Bugün biz yapay zekâya komut
veriyoruz. Yarın o bize, "Bugün biraz dinlen, çok yorulmuş görünüyorsun"
diyebilir.
Hatta bir gün sabah uyanacağız, telefonumuz bize şöyle diyecek:
"Bugün dışarı çıkmanı önermiyorum. Hava durumunu, trafik yoğunluğunu ve
insan davranışlarını analiz ettim. Evde kalman daha mantıklı."
İnsan da cevap verecek:
"Sen benim hayatıma karışma, ben sadece hava durumunu sordum!"
İşte
teknoloji ilerledikçe insanın özgürlük alanı da ilginç bir hâl alıyor. Eskiden
insanlar kendi kararlarını verirdi. Şimdi hangi filmi izleyeceğimize, hangi
müziği dinleyeceğimize, hatta ne yiyeceğimize bile algoritmalar karar veriyor.
Bir süre sonra düşüncelerimizi de önerilenler listesinden seçersek hiç
şaşırmam. Belki de gelecekte meslekler tamamen değişecek. Doktorlar yapay
zekâdan teşhis isteyecek, öğretmenler sınav sorularını ona hazırlatacak. Hatta bazı
insanlar yapay zekâya, "Bana özgün bir fikir ver" diyecek. Yapay zekâ
da şöyle cevap verecek:
"Önce senin aklına gelen fikirleri bir görelim, belki aralarından özgün
olan vardır."
Tabii
işin komik tarafı bir yana, yapay zekâ insanlığın önüne büyük fırsatlar
çıkarıyor. Bilgiye ulaşmayı kolaylaştırıyor, üretimi hızlandırıyor, hayal
gücümüzü genişletiyor. Ancak bir şeyi unutmamak gerekiyor: Bir makinenin çok
şey bilmesi, insanın her şeyi bilmesi gerektiği anlamına gelmiyor.
Çünkü
teknoloji ne kadar gelişirse gelişsin, insanın bazı özelliklerini taklit etmek
kolay olmayacak. Mesela hiçbir yapay zekâ, bir insanın buzdolabının kapağını
açıp beş dakika boyunca içine bakmasını ve hiçbir şey almadan kapatmasını mantıklı
bir şekilde açıklayamaz. Belki de bu davranış, insanlığın çözülemeyen en büyük
algoritmasıdır! Artık makineler düşünüyor, insanlar sorguluyor, telefonlar
konuşuyor, arabalar kendi kendine gidiyor. Teknoloji her geçen gün biraz daha
akıllanıyor. Umarım biz de bu gelişmelerin gerisinde kalmayız. Çünkü bir gün
yapay zekâ bütün dünyayı yönetmeye kalkarsa, insanlığın son savunma hattı yine
aynı olacak:
"Bir dakika, önce bir çay içelim, sonra konuşuruz!"
Yorum yapabilmek için üye girişi yapmalısınız.