Son dönemde sosyal ilişkilerde artan çatışmalar ve iletişim kopuklukları, “tahammülsüzlük” kavramını yeniden gündeme taşıdı. Sıkça kullanılan bazı isyan cümleleri, bireylerin tahammül sınırlarının zorlandığını ve ilişkilerde ciddi bir kırılma noktasına gelindiğini gösteriyor. Bu durumun hem bireysel hem de toplumsal düzeyde önemli sonuçları olabiliyor.

Son yıllarda yapılan bir araştırmaya göre genç bireylerin artan internet kullanımı onları daha “tahammülsüz” yapıyor ! 

Dijital ortamda hızlı tüketilen içeriklerin, anlık tatmin beklentisini artırdığını ve gençlerin beklemeye, farklı fikirlere ya da duygusal zorlanmalara karşı daha az dayanıklı hale gelmesine neden olmaktadır. Özellikle yüz yüze iletişimin azalması, gençlerin sosyal ilişkilerde çatışmayla baş etme becerilerini zayıflatıyor. Bu durumun hem aile ilişkilerinde hem de arkadaşlık ve romantik ilişkilerde sorunlara yol açmaktadır.

Psikoloji alanında yapılan değerlendirmelere göre, tahammülsüzlük iki temel kişilik yapısından besleniyor. Bunlardan ilki, aşırı verici tutum sergileyen bireyler. Bu kişiler, sevilmek ve değer görmek için karşısındakinin her koşulunu kabul etmeyi tercih ediyor. Fikir çatışmalarından kaçınan bu yapı, kısa vadede ilişkileri koruyor gibi görünse de uzun vadede bireyin kendi sınırlarını tüketmesine yol açıyor. Bu durumun zamanla ani öfke patlamalarına ve yoğun ilişki çatışmalarına neden olduğunu unutmamak gerekir.

Aşırı verici kişilik yapısının kökeninde çoğu zaman mükemmeliyetçi ve koşullu sevginin hakim olduğu aile modelleri bulunuyor. Bu ailelerde birey, ancak beklentileri karşıladığında onay görüyor. Bu da “ancak verirsem sevilirim” düşüncesinin yerleşmesine yol açıyor. Uzun süre başkalarının standartlarına göre yaşayan birey, bir noktadan sonra kendi sınırlarını sert biçimde inşa etmeye çalışıyor. Ancak bu ani değişim, ruhsal dengeyi bozarak tükenmişlik hissini beraberinde getiriyor. Bu geçiş dönemi en zor evrelerden biri olabiliyor.

Tahammül sorunlarının görüldüğü ikinci kişilik yapısı ise otoriter aile modelinde yetişen bireyler. Katı kuralların, esnemeyen standartların ve tek doğru anlayışının hakim olduğu bu aile ortamlarında büyüyen kişiler, benzer tutumları kendi ilişkilerine de taşıyabiliyor. Bu bireyler, kendilerinden farklı düşünce ve davranışlara karşı düşük tolerans gösteriyor. Bu durum çoğu zaman bir tehdit algısı yaratıyor ve öfke tepkileriyle sonuçlanıyor.

Bu yapıya sahip kişilerin arkadaşlık, romantik ilişki ve iş hayatında sık sık çatışma yaşadığını belirtiyor. Empati kurmakta zorlanan ve kendi isteklerini kabul ettirmeye çalışan bu bireyler, zamanla yalnızlaşma riskiyle karşı karşıya kalıyor. Dışarıdan katı ve sert görünen bu kişilerin iç dünyasında ise oldukça kırılgan bir yapı bulunabiliyor.

“İç yapı ne kadar hassassa, onu korumak için giyilen zırh o kadar sert olur”

Bireyin tekrar eden ilişki sorunlarının kendi davranışlarıyla bağlantılı olduğunu fark etmesinin değişim için kritik bir eşiktir. Bu farkındalık sonrası atılan küçük adımların, çevreden gelen destek ve olumlu geri bildirimlerle pozitif etkilenecektir.

Uzman Klinik Psikolog Kaan Üçyıldız,''Sorunlar içinden çıkılmaz bir hal almadan önce bireylerin kendilerine yöneltilen eleştirilere açık olmaları gerektiğinin altı çizilmelidir. Duygularla yüzleşmenin, yargılayıcı tutumlardan kaçınmanın ve bireysel farklılıklara tolerans geliştirmek için önemlidir. Tahammülsüzlükle baş etmekte zorlanan bireyler için ise profesyonel destek almanın güçlü ve sağlıklı bir adım olacaktır.''dedi.